Skip to main content
मुफ़्त • बिना लॉगिन • असीमित रचनाएँ

Maharishi Patanjali (महर्षि पतंजलि)

پتنجلی

महर्षि पतंजलि अष्टांग योग के प्रणेता हैं, जिन्होंने चित्त की वृत्तियों के निरोध और आंतरिक शांति का शाश्वत विज्ञान मानवता को दिया।

• महर्षि पतंजलि • 01/08
आज का शेर
महर्षि पतंजलि Portrait
आभा: 99.4%
महर्षि पतंजलि(پتنجلی)Classical Yoga Darshana
प्रमाणित विरासत
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।

— महर्षि पतंजलि • CLASSICAL YOGA DARSHANA

1/8
📖 प्रमाणित संग्रह❤️ 3.0M+ Readers✨ 99.2%🏛️ Classical Yoga Darshana
तेज़ नेविगेशन:#Mashhoor#Ishq#Dard#Zindagi#Falsafa
कैनवास स्टूडियो प्रीसेट्स

डाउनलोड करें महर्षि पतंजलि के एस्थेटिक स्टोरी कार्ड्स

शेर #1 • कॉस्मिक कलाम
‘त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।’
— महर्षि पतंजलि

शेर #1 • कॉस्मिक कलाम

त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,

शेर #2 • शाही पन्ना
‘यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।’
— महर्षि पतंजलि

शेर #2 • शाही पन्ना

यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,

शेr #3 • रूहानी शाम
‘कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।’
— महर्षि पतंजलि

शेr #3 • रूहानी शाम

कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,

शेर #4 • ज़मर्रद फ़लसफ़ा
‘विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,न शोभते सभाsets मध्ये हंसमध्ये बको यथा।’
— महर्षि पतंजलि

शेर #4 • ज़मर्रद फ़लसफ़ा

विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,

प्रमाणित शायरी संग्रह

अमर शेर और ग़ज़लें

mashhoor#01
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Tyajedekan kulasyaarthe graamasyaarthe kulan tyajet,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
ishq#02
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.
#Mahabhasya
dard#03
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Charaka Samhita Commentary
zindagi#04
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,न शोभते सभाsets मध्ये हंसमध्ये बको यथा।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Na shobhate sabhaasets madhye hansamadhye bako yathaa॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
Crimson Velvet
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।

Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.

#Charaka Samhita Commentary— महर्षि पतंजलि
falsafa#05
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Mahabhasya
mashhoor#06
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Charaka Samhita Commentary
ishq#07
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।
Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
dard#08
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,न शोभते सभाsets मध्ये हंसमध्ये बको यथा।
Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Na shobhate sabhaasets madhye hansamadhye bako yathaa॥.
#Mahabhasya
Celestial Mystic
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।

Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.

#Yoga Sutras of Patanjali— महर्षि पतंजलि
zindagi#09
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Charaka Samhita Commentary
falsafa#10
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
mashhoor#11
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Mahabhasya
ishq#12
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Charaka Samhita Commentary
Royal Sapphire
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।

Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.

#Mahabhasya— महर्षि पतंजलि
dard#13
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
zindagi#14
धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Dhritih kshamaa damoऽsteyan shauchamindriyanigrahah,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Mahabhasya
falsafa#15
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Charaka Samhita Commentary
mashhoor#16
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
Golden Amber
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।

Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.

#Charaka Samhita Commentary— महर्षि पतंजलि
ishq#17
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।
Tyajedekan kulasyaarthe graamasyaarthe kulan tyajet,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.
#Mahabhasya
dard#18
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Charaka Samhita Commentary
zindagi#19
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
falsafa#20
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Mahabhasya
Cosmic Violet
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।

Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.

#Yoga Sutras of Patanjali— महर्षि पतंजलि
mashhoor#21
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.
#Charaka Samhita Commentary
ishq#22
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
dard#23
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Mahabhasya
zindagi#24
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Charaka Samhita Commentary
Emerald Radiance
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।

Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.

#Mahabhasya— महर्षि पतंजलि
falsafa#25
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
mashhoor#26
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Mahabhasya
ishq#27
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Tyajedekan kulasyaarthe graamasyaarthe kulan tyajet,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Charaka Samhita Commentary
dard#28
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
Sunset Aura
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।

Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.

#Charaka Samhita Commentary— महर्षि पतंजलि
zindagi#29
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Mahabhasya
falsafa#30
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।
Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.
#Charaka Samhita Commentary
mashhoor#31
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Tyajedekan kulasyaarthe graamasyaarthe kulan tyajet,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
ishq#32
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।
Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.
#Mahabhasya
Imperial Gold
माता शत्रुः पिता वैरी येन बालो न पाठितः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।

Maataa shatruh pitaa vairee yen baalo na paathitah,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.

#Yoga Sutras of Patanjali— महर्षि पतंजलि
dard#33
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Charaka Samhita Commentary
zindagi#34
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
falsafa#35
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Mahabhasya
mashhoor#36
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Charaka Samhita Commentary
Crimson Velvet
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।

Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.

#Mahabhasya— महर्षि पतंजलि
ishq#37
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Tyajedekan kulasyaarthe graamasyaarthe kulan tyajet,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
dard#38
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.
#Mahabhasya
zindagi#39
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Charaka Samhita Commentary
falsafa#40
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Tyajedekan kulasyaarthe graamasyaarthe kulan tyajet,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
Celestial Mystic
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।

Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.

#Charaka Samhita Commentary— महर्षि पतंजलि
mashhoor#41
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Mahabhasya
ishq#42
धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Dhritih kshamaa damoऽsteyan shauchamindriyanigrahah,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Charaka Samhita Commentary
dard#43
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
zindagi#44
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Mahabhasya
Royal Sapphire
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।

Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.

#Yoga Sutras of Patanjali— महर्षि पतंजलि
falsafa#45
माता शत्रुः पिता वैरी येन बालो न पाठितः,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Maataa shatruh pitaa vairee yen baalo na paathitah,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Charaka Samhita Commentary
mashhoor#46
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
ishq#47
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Mahabhasya
dard#48
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.
#Charaka Samhita Commentary
Golden Amber
धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।

Dhritih kshamaa damoऽsteyan shauchamindriyanigrahah,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.

#Mahabhasya— महर्षि पतंजलि
zindagi#49
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
falsafa#50
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Mahabhasya
mashhoor#51
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Tyajedekan kulasyaarthe graamasyaarthe kulan tyajet,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Charaka Samhita Commentary
ishq#52
धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Dhritih kshamaa damoऽsteyan shauchamindriyanigrahah,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
Cosmic Violet
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।

Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.

#Mahabhasya— महर्षि पतंजलि
dard#53
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Mahabhasya
zindagi#54
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Charaka Samhita Commentary
falsafa#55
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
mashhoor#56
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Mahabhasya
Emerald Radiance
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।

Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.

#Charaka Samhita Commentary— महर्षि पतंजलि
ishq#57
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.
#Charaka Samhita Commentary
dard#58
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
zindagi#59
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Mahabhasya
falsafa#60
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,न शोभते सभाsets मध्ये हंसमध्ये बको यथा।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Na shobhate sabhaasets madhye hansamadhye bako yathaa॥.
#Charaka Samhita Commentary
Sunset Aura
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।

Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.

#Yoga Sutras of Patanjali— महर्षि पतंजलि
mashhoor#61
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
ishq#62
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Mahabhasya
dard#63
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Charaka Samhita Commentary
zindagi#64
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
Imperial Gold
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।

Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.

#Mahabhasya— महर्षि पतंजलि
falsafa#65
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Mahabhasya
mashhoor#66
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Charaka Samhita Commentary
ishq#67
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
dard#68
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,न शोभते सभाsets मध्ये हंसमध्ये बको यथा।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Na shobhate sabhaasets madhye hansamadhye bako yathaa॥.
#Mahabhasya
Crimson Velvet
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।

Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.

#Charaka Samhita Commentary— महर्षि पतंजलि
zindagi#69
माता शत्रुः पिता वैरी येन बालो न पाठितः,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।
Maataa shatruh pitaa vairee yen baalo na paathitah,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.
#Charaka Samhita Commentary
falsafa#70
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
mashhoor#71
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Mahabhasya
ishq#72
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Charaka Samhita Commentary
Celestial Mystic
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।

Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.

#Yoga Sutras of Patanjali— महर्षि पतंजलि
dard#73
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
zindagi#74
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Mahabhasya
falsafa#75
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Charaka Samhita Commentary
mashhoor#76
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
Royal Sapphire
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।

Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.

#Mahabhasya— महर्षि पतंजलि
ishq#77
धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Dhritih kshamaa damoऽsteyan shauchamindriyanigrahah,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Mahabhasya
dard#78
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Charaka Samhita Commentary
zindagi#79
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
falsafa#80
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Mahabhasya
Golden Amber
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।

Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.

#Charaka Samhita Commentary— महर्षि पतंजलि
mashhoor#81
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Charaka Samhita Commentary
ishq#82
धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Dhritih kshamaa damoऽsteyan shauchamindriyanigrahah,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
dard#83
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.
#Mahabhasya
zindagi#84
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।
Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.
#Charaka Samhita Commentary
Cosmic Violet
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।

Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.

#Yoga Sutras of Patanjali— महर्षि पतंजलि
falsafa#85
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
mashhoor#86
धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Dhritih kshamaa damoऽsteyan shauchamindriyanigrahah,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Mahabhasya
ishq#87
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Charaka Samhita Commentary
dard#88
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
Emerald Radiance
धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।

Dhritih kshamaa damoऽsteyan shauchamindriyanigrahah,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.

#Mahabhasya— महर्षि पतंजलि
zindagi#89
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.
#Mahabhasya
falsafa#90
माता शत्रुः पिता वैरी येन बालो न पाठितः,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।
Maataa shatruh pitaa vairee yen baalo na paathitah,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.
#Charaka Samhita Commentary
mashhoor#91
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
ishq#92
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Mahabhasya
Sunset Aura
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।

Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.

#Charaka Samhita Commentary— महर्षि पतंजलि
dard#93
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Charaka Samhita Commentary
zindagi#94
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
falsafa#95
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Mahabhasya
mashhoor#96
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Charaka Samhita Commentary
Imperial Gold
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।

Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.

#Yoga Sutras of Patanjali— महर्षि पतंजलि
ishq#97
धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Dhritih kshamaa damoऽsteyan shauchamindriyanigrahah,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
dard#98
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Mahabhasya
zindagi#99
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Charaka Samhita Commentary
falsafa#100
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Yoga Sutras of Patanjali
Crimson Velvet
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।

Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.

#Mahabhasya— महर्षि पतंजलि
mashhoor#101
माता शत्रुः पिता वैरी येन बालो न पाठितः,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Maataa shatruh pitaa vairee yen baalo na paathitah,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Mahabhasya
साहित्यिक परिचय एवं आलोचनात्मक सम्मान

महर्षि पतंजलि (Maharishi Patanjali) — साहित्यिक महानायक एवं कालजयी विरासत

महर्षि पतंजलि अष्टांग योग के प्रणेता हैं, जिन्होंने चित्त की वृत्तियों के निरोध और आंतरिक शांति का शाश्वत विज्ञान मानवता को दिया।

साहित्यिक विधा और मौलिक शैली

महर्षि पतंजलि ने भाषा और उपमानों की सीमाओं को पार कर ऐसी संजीदा शैली विकसित की, जो सीधे पाठक के अंतर्मन से संवाद करती है।

ऐतिहासिक युग एवं विश्व सम्मान

Classical Yoga Darshana के महान रचनाकार के रूप में सम्मानित, महर्षि पतंजलि की कृतियाँ आज कई अंतरराष्ट्रीय भाषाओं में सराही और अनुवादित की जाती हैं।

दार्शनिक गहराई और आत्मिक अनुभूति

प्रेम, विरह, मानवीय कमज़ोरी और जीवन के गूढ़ रहस्यों को महर्षि पतंजलि ने अपनी शायरी में अमर सत्य की तरह संजोया है।

महर्षि पतंजलि की शायरी पीढ़ियों के दिलों को क्यों छूती है?

कॉलेज के युवाओं से लेकर दशकों पुरानी यादों में खोए बुज़ुर्गों तक, महर्षि पतंजलि हर पीढ़ी को जोड़ते हैं। दिल टूटने पर उनके शेर कड़वाहट नहीं घोलते, बल्कि मानवीय भावना को एक नाज़ुक, पवित्र अनुभूति की तरह स्वीकार करते हैं। आज भी सोशल मीडिया, शास्त्रीय संगीत और मुशायरों में इनके शेर हर रोज़ लाखों दिलों की धड़कन बनते हैं।

साहित्यिक नक्षत्र मंडल

अन्य महान ग़ज़लकार एवं कवि

सभी 203 कवि देखें
फ़टाफ़ट कार्ड बनाने का स्टूडियो

30 सेकंड में बनाइए अपना कार्ड

पसंद का शेर चुनिए, मनपसंद टेम्पलेट लगाइए, फ़ॉन्ट और रंग सजाइए और एक क्लिक में सेव कर लीजिए।

  • बिना साइन-अप
  • बिना वॉटरमार्क
  • हमेशा मुफ़्त
कैनवास: Instagram पोस्ट (1080 × 1080)
PNG एक्सपोर्ट

“तेरी खामोशियों में भी एक कायनात बसती है...”

EmotionHub.in • Cosmic Poetry
सही अल्फ़ाज़ ढूँढ़िए

हर मौक़े और हर अपने के लिए संदेश

जिसके लिए लिखना है, उसे या कोई त्योहार चुनिए और तैयार संग्रह खोल लीजिए।

अक्सर पूछे जाने वाले सवाल

महर्षि पतंजलि के बारे में ज़रूरी सवाल-जवाब

महर्षि पतंजलि के जीवन, प्रसिद्ध ग़ज़लों और साहित्यिक विरासत से जुड़े प्रामाणिक उत्तर।

कोई अन्य सवाल है? संपर्क करें

महर्षि पतंजलि कौन थे और उनका साहित्यिक योगदान क्या है?

महर्षि पतंजलि (2nd Century BCE–2nd Century BCE) Sanskrit/Yoga Philosophy साहित्य के शीर्ष हस्ताक्षर हैं, जिनकी रचनाओं ने मानवीय संवेदना, जीवन दर्शन और आध्यात्मिक प्रेम को अमर अभिव्यक्ति दी।

महर्षि पतंजलि की रचनाओं के मुख्य विषय क्या हैं?

महर्षि पतंजलि की रचनाओं के केंद्र में चित्त की शुद्धि और एकाग्रता, आंतरिक द्वंद्वों से मुक्ति, अहिंसा, सत्य और संयम, अष्टांग योग की आध्यात्मिक यात्रा, कैवल्य, मोक्ष और आत्म-स्वरूप जैसे विषय हैं, जो हृदयस्पर्शी अभिव्यक्ति और गहरे जीवन-सत्य से परिपूर्ण हैं।

महर्षि पतंजलि की शायरी और रचनाओं की मुख्य विशेषता क्या है?

उनकी रचनाएँ मानवीय संवेदनाओं, प्रेम, विरह और गहरे जीवन दर्शन को अत्यंत मार्मिक भाषा में प्रस्तुत करती हैं।

महर्षि पतंजलि की सबसे प्रसिद्ध रचनाएँ कौन सी हैं?

इनकी प्रमुख कृतियों में कालजयी शेर, ग़ज़लें और नज़्में शामिल हैं जो आज भी विश्वभर के पाठकों द्वारा पढ़ी जाती हैं।

महर्षि पतंजलि का साहित्यिक योगदान और प्रभाव क्या है?

उन्होंने अपनी भाषा शैली और नए उपमानों के माध्यम से आने वाली पीढ़ियों के रचनाकारों को गहराई से प्रेरित किया।

क्या Emotion Hub पर महर्षि पतंजलि के शेर कॉपी और शेयर किए जा सकते हैं?

हाँ, Emotion Hub पर आप एक क्लिक में शेर कॉपी कर सकते हैं और सीधे WhatsApp पर शेयर कर सकते हैं।

क्या महर्षि पतंजलि के शेरों के एस्थेटिक कार्ड डाउनलोड किए जा सकते हैं?

हाँ, आप 300 DPI वॉलपेपर क्वालिटी में टेक्स्ट के साथ तैयार कार्ड डाउनलोड कर सकते हैं या डिज़ाइन स्टूडियो में कस्टमाइज़ कर सकते हैं।

महर्षि पतंजलि का मज़ार या ऐतिहासिक स्थल कहाँ स्थित है?

महर्षि पतंजलि की स्मृति में समर्पित स्मारक और ऐतिहासिक स्थल साहित्य प्रेमियों के लिए एक पवित्र धरोहर हैं।

आपके अल्फ़ाज़, आपका अंदाज़

तो फिर देर किस बात की?

कोई पंक्ति चुनिए, उसे अपना अंदाज़ दीजिए और भेज दीजिए। आपका पहला कार्ड बस कुछ टैप दूर है।

अपना कार्ड बनाइए
Advertisement Space (Google AdSense Bottom Responsive Unit)