Skip to main content
मुफ़्त • बिना लॉगिन • असीमित रचनाएँ

Kalidasa (महाकवि कालिदास)

کالیداس

महाकवि कालिदास संस्कृत साहित्य के सर्वश्रेष्ठ कवि व नाटककार हैं, जिनकी उपमाएँ, प्रकृति चित्रण और प्रणय संवेदना विश्व साहित्य की अमूल्य धरोहर हैं।

• महाकवि कालिदास • 01/08
आज का शेर
महाकवि कालिदास Portrait
आभा: 99.4%
महाकवि कालिदास(کالیداس)Classical Sanskrit Golden Age
प्रमाणित विरासत
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।

— महाकवि कालिदास • CLASSICAL SANSKRIT GOLDEN AGE

1/8
📖 प्रमाणित संग्रह❤️ 2.9M+ Readers✨ 98.5%🏛️ Classical Sanskrit Golden Age
तेज़ नेविगेशन:#Mashhoor#Ishq#Dard#Zindagi#Falsafa
कैनवास स्टूडियो प्रीसेट्स

डाउनलोड करें महाकवि कालिदास के एस्थेटिक स्टोरी कार्ड्स

शेर #1 • कॉस्मिक कलाम
‘त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।’
— महाकवि कालिदास

शेर #1 • कॉस्मिक कलाम

त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,

शेर #2 • शाही पन्ना
‘विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।’
— महाकवि कालिदास

शेर #2 • शाही पन्ना

विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,

शेr #3 • रूहानी शाम
‘धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।’
— महाकवि कालिदास

शेr #3 • रूहानी शाम

धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,

शेर #4 • ज़मर्रद फ़लसफ़ा
‘न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।’
— महाकवि कालिदास

शेर #4 • ज़मर्रद फ़लसफ़ा

न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,

प्रमाणित शायरी संग्रह

अमर शेर और ग़ज़लें

mashhoor#01
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Tyajedekan kulasyaarthe graamasyaarthe kulan tyajet,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Meghadutam
ishq#02
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#03
धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Dhritih kshamaa damoऽsteyan shauchamindriyanigrahah,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#04
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Raghuvamsham
Crimson Velvet
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।

Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.

#Kumarasambhavam— महाकवि कालिदास
falsafa#05
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Ritusamhara
mashhoor#06
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Meghadutam
ishq#07
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#08
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Kumarasambhavam
Celestial Mystic
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।

Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.

#Meghadutam— महाकवि कालिदास
zindagi#09
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Raghuvamsham
falsafa#10
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Ritusamhara
mashhoor#11
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Meghadutam
ishq#12
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Abhijnanashakuntalam
Royal Sapphire
माता शत्रुः पिता वैरी येन बालो न पाठितः,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।

Maataa shatruh pitaa vairee yen baalo na paathitah,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.

#Raghuvamsham— महाकवि कालिदास
dard#13
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#14
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Raghuvamsham
falsafa#15
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.
#Ritusamhara
mashhoor#16
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Meghadutam
Golden Amber
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।

Tyajedekan kulasyaarthe graamasyaarthe kulan tyajet,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.

#Abhijnanashakuntalam— महाकवि कालिदास
ishq#17
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#18
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#19
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,न शोभते सभाsets मध्ये हंसमध्ये बको यथा।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Na shobhate sabhaasets madhye hansamadhye bako yathaa॥.
#Raghuvamsham
falsafa#20
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Ritusamhara
Cosmic Violet
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।

Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.

#Ritusamhara— महाकवि कालिदास
mashhoor#21
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Meghadutam
ishq#22
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,न शोभते सभाsets मध्ये हंसमध्ये बको यथा।
Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Na shobhate sabhaasets madhye hansamadhye bako yathaa॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#23
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#24
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Raghuvamsham
Emerald Radiance
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।

Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.

#Kumarasambhavam— महाकवि कालिदास
falsafa#25
माता शत्रुः पिता वैरी येन बालो न पाठितः,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Maataa shatruh pitaa vairee yen baalo na paathitah,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Ritusamhara
mashhoor#26
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Meghadutam
ishq#27
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#28
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Kumarasambhavam
Sunset Aura
माता शत्रुः पिता वैरी येन बालो न पाठितः,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।

Maataa shatruh pitaa vairee yen baalo na paathitah,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.

#Meghadutam— महाकवि कालिदास
zindagi#29
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.
#Raghuvamsham
falsafa#30
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Ritusamhara
mashhoor#31
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Meghadutam
ishq#32
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Abhijnanashakuntalam
Imperial Gold
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।

Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.

#Raghuvamsham— महाकवि कालिदास
dard#33
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#34
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.
#Raghuvamsham
falsafa#35
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Ritusamhara
mashhoor#36
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.
#Meghadutam
Crimson Velvet
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।

Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.

#Abhijnanashakuntalam— महाकवि कालिदास
ishq#37
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#38
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#39
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Raghuvamsham
falsafa#40
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।
Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.
#Ritusamhara
Celestial Mystic
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।

Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.

#Ritusamhara— महाकवि कालिदास
mashhoor#41
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Meghadutam
ishq#42
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,न शोभते सभाsets मध्ये हंसमध्ये बको यथा।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Na shobhate sabhaasets madhye hansamadhye bako yathaa॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#43
धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Dhritih kshamaa damoऽsteyan shauchamindriyanigrahah,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#44
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Raghuvamsham
Royal Sapphire
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।

Tyajedekan kulasyaarthe graamasyaarthe kulan tyajet,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.

#Kumarasambhavam— महाकवि कालिदास
falsafa#45
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Ritusamhara
mashhoor#46
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Meghadutam
ishq#47
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#48
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Kumarasambhavam
Golden Amber
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।

Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.

#Meghadutam— महाकवि कालिदास
zindagi#49
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Raghuvamsham
falsafa#50
माता शत्रुः पिता वैरी येन बालो न पाठितः,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Maataa shatruh pitaa vairee yen baalo na paathitah,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Ritusamhara
mashhoor#51
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Meghadutam
ishq#52
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Abhijnanashakuntalam
Cosmic Violet
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।

Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.

#Abhijnanashakuntalam— महाकवि कालिदास
dard#53
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#54
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Raghuvamsham
falsafa#55
धृतिः क्षमा दमोऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।
Dhritih kshamaa damoऽsteyan shauchamindriyanigrahah,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.
#Ritusamhara
mashhoor#56
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.
#Meghadutam
Emerald Radiance
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।

Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.

#Ritusamhara— महाकवि कालिदास
ishq#57
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#58
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#59
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Raghuvamsham
falsafa#60
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Ritusamhara
Sunset Aura
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।

Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.

#Kumarasambhavam— महाकवि कालिदास
mashhoor#61
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।
Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.
#Meghadutam
ishq#62
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#63
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#64
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Raghuvamsham
Imperial Gold
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।

Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.

#Meghadutam— महाकवि कालिदास
falsafa#65
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Ritusamhara
mashhoor#66
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।
Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.
#Meghadutam
ishq#67
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#68
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Kumarasambhavam
Crimson Velvet
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।

Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.

#Raghuvamsham— महाकवि कालिदास
zindagi#69
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Raghuvamsham
falsafa#70
माता शत्रुः पिता वैरी येन बालो न पाठितः,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Maataa shatruh pitaa vairee yen baalo na paathitah,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Ritusamhara
mashhoor#71
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Meghadutam
ishq#72
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Abhijnanashakuntalam
Celestial Mystic
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।

Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.

#Abhijnanashakuntalam— महाकवि कालिदास
dard#73
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#74
माता शत्रुः पिता वैरी येन बालो न पाठितः,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।
Maataa shatruh pitaa vairee yen baalo na paathitah,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.
#Raghuvamsham
falsafa#75
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Ritusamhara
mashhoor#76
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Meghadutam
Royal Sapphire
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।

Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.

#Ritusamhara— महाकवि कालिदास
ishq#77
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Aatmavat sarvabhooteshu yah pashyati sa panditah,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#78
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।
Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#79
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Raghuvamsham
falsafa#80
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।
Na hi jnyaanen sadrishan pavitramih vidyate,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.
#Ritusamhara
Golden Amber
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।

Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.

#Kumarasambhavam— महाकवि कालिदास
mashhoor#81
माता शत्रुः पिता वैरी येन बालो न पाठितः,तपसा लभ्यते शान्तिः प्रेम्णा मुक्तिश्च शाश्वती।
Maataa shatruh pitaa vairee yen baalo na paathitah,Tapasaa labhyate shaantih premnaa muktishch shaashvatee॥.
#Meghadutam
ishq#82
सत्येन धार्यते पृथ्वी सत्येन तपते रविः,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Satyen dhaaryate prithvee satyen tapate ravih,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#83
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#84
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Raghuvamsham
Cosmic Violet
यदा यदा हि धर्मस्य ग्लानिर्भवति शाश्वते,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।

Yadaa yadaa hi dharmasy glaanirbhavati shaashvate,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.

#Meghadutam— महाकवि कालिदास
falsafa#85
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Ritusamhara
mashhoor#86
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,पात्रत्वाद्धनमाप्नोति धनाद्धर्मं ततः सुखम्।
Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Paatratvaaddhanamaapnoti dhanaaddharman tatah sukham॥.
#Meghadutam
ishq#87
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,धीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणम्।
Tyajedekan kulasyaarthe graamasyaarthe kulan tyajet,Dheervidyaa satyamakrodho dashakan dharmalakshanam॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#88
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,ग्रामं जनपदस्यार्थे आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Graaman janapadasyaarthe aatmaarthe prithiveen tyajet॥.
#Kumarasambhavam
Emerald Radiance
अष्टादशपुराणेषु व्यासस्य वचनद्वयम्,न शोभते सभाsets मध्ये हंसमध्ये बको यथा।

Ashtaadashapuraaneshu vyaasasy vachanadvayam,Na shobhate sabhaasets madhye hansamadhye bako yathaa॥.

#Raghuvamsham— महाकवि कालिदास
zindagi#89
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Raghuvamsham
falsafa#90
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Ritusamhara
mashhoor#91
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Meghadutam
ishq#92
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ठवत्।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Maatrivat paradaareshu paradravyeshu loshthavat॥.
#Abhijnanashakuntalam
Sunset Aura
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,तस्मात् सर्वप्रयत्नेन शरीरं परिपालयेत्।

Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Tasmaat sarvaprayatnen shareeran paripaalayet॥.

#Abhijnanashakuntalam— महाकवि कालिदास
dard#93
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,तत्स्वयं योगसंसिद्धः कालेनात्मनि विन्दति।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Tatsvayan yogasansiddhah kaalenaatmani vindati॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#94
त्यजेदेकं कुलस्यार्थे ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत्,क्षणत्यागे कुतो विद्या कणत्यागे कुतो धनम्।
Tyajedekan kulasyaarthe graamasyaarthe kulan tyajet,Kshanatyaage kuto vidyaa kanatyaage kuto dhanam॥.
#Raghuvamsham
falsafa#95
क्षणशः कणशश्चैव विद्यामर्थं च साधयेत्,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Kshanashah kanashashchaiv vidyaamarthan cha saadhayet,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Ritusamhara
mashhoor#96
शरीरमाद्यं खलु धर्मसाधनं विदुर्बुधाः,तदात्मना प्रकाशन्ते साधवः शान्तिचेतसः।
Shareeramaadyan khalu dharmasaadhanan vidurbudhaah,Tadaatmanaa prakaashante saadhavah shaantichetasah॥.
#Meghadutam
Imperial Gold
विद्या ददाति विनयं विनयाद्याति पात्रताम्,परोपकारः पुण्याय पापाय परपीड़नम्।

Vidyaa dadaati vinayan vinayaadyaati paatrataam,Paropakaarah punyaay paapaay parapeeranam॥.

#Ritusamhara— महाकवि कालिदास
ishq#97
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,सत्येन वाति वायुश्च सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम्।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Satyen vaati vaayushch sarvan satye pratishthitam॥.
#Abhijnanashakuntalam
dard#98
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,न हि सुप्तस्य सिंहस्य प्रविशन्ति मुखे मृगाः।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Na hi suptasy sinhasy pravishanti mukhe mrigaah॥.
#Kumarasambhavam
zindagi#99
उद्यमेन हि सिध्यन्ति कार्याणि न मनोरथैः,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।
Udyamen hi sidhyanti kaaryaani na manorathaih,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.
#Raghuvamsham
falsafa#100
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Man ev manushyaanaan kaaranan bandhamokshayoh,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Ritusamhara
Crimson Velvet
कालो हि बलवान् लोके सर्वं हरति लीलया,तस्मात् सत्यपथे तिष्ठेत् न कालमभिलङ्घयेत्।

Kaalo hi balavaan loke sarvan harati leelayaa,Tasmaat satyapathe tishthet na kaalamabhilangghayet॥.

#Kumarasambhavam— महाकवि कालिदास
mashhoor#101
अहिंसा परमो धर्मः सर्वभूतहिते रतः,बन्धाय विषयासक्तं मुक्त्यै निर्विषयं स्मृतम्।
Ahinsaa paramo dharmah sarvabhootahite ratah,Bandhaay vishayaasaktan muktyai nirvishayan smritam॥.
#Meghadutam
साहित्यिक परिचय एवं आलोचनात्मक सम्मान

महाकवि कालिदास (Kalidasa) — साहित्यिक महानायक एवं कालजयी विरासत

महाकवि कालिदास संस्कृत साहित्य के सर्वश्रेष्ठ कवि व नाटककार हैं, जिनकी उपमाएँ, प्रकृति चित्रण और प्रणय संवेदना विश्व साहित्य की अमूल्य धरोहर हैं।

साहित्यिक विधा और मौलिक शैली

महाकवि कालिदास ने भाषा और उपमानों की सीमाओं को पार कर ऐसी संजीदा शैली विकसित की, जो सीधे पाठक के अंतर्मन से संवाद करती है।

ऐतिहासिक युग एवं विश्व सम्मान

Classical Sanskrit Golden Age के महान रचनाकार के रूप में सम्मानित, महाकवि कालिदास की कृतियाँ आज कई अंतरराष्ट्रीय भाषाओं में सराही और अनुवादित की जाती हैं।

दार्शनिक गहराई और आत्मिक अनुभूति

प्रेम, विरह, मानवीय कमज़ोरी और जीवन के गूढ़ रहस्यों को महाकवि कालिदास ने अपनी शायरी में अमर सत्य की तरह संजोया है।

महाकवि कालिदास की शायरी पीढ़ियों के दिलों को क्यों छूती है?

कॉलेज के युवाओं से लेकर दशकों पुरानी यादों में खोए बुज़ुर्गों तक, महाकवि कालिदास हर पीढ़ी को जोड़ते हैं। दिल टूटने पर उनके शेर कड़वाहट नहीं घोलते, बल्कि मानवीय भावना को एक नाज़ुक, पवित्र अनुभूति की तरह स्वीकार करते हैं। आज भी सोशल मीडिया, शास्त्रीय संगीत और मुशायरों में इनके शेर हर रोज़ लाखों दिलों की धड़कन बनते हैं।

साहित्यिक नक्षत्र मंडल

अन्य महान ग़ज़लकार एवं कवि

सभी 203 कवि देखें
फ़टाफ़ट कार्ड बनाने का स्टूडियो

30 सेकंड में बनाइए अपना कार्ड

पसंद का शेर चुनिए, मनपसंद टेम्पलेट लगाइए, फ़ॉन्ट और रंग सजाइए और एक क्लिक में सेव कर लीजिए।

  • बिना साइन-अप
  • बिना वॉटरमार्क
  • हमेशा मुफ़्त
कैनवास: Instagram पोस्ट (1080 × 1080)
PNG एक्सपोर्ट

“तेरी खामोशियों में भी एक कायनात बसती है...”

EmotionHub.in • Cosmic Poetry
सही अल्फ़ाज़ ढूँढ़िए

हर मौक़े और हर अपने के लिए संदेश

जिसके लिए लिखना है, उसे या कोई त्योहार चुनिए और तैयार संग्रह खोल लीजिए।

अक्सर पूछे जाने वाले सवाल

महाकवि कालिदास के बारे में ज़रूरी सवाल-जवाब

महाकवि कालिदास के जीवन, प्रसिद्ध ग़ज़लों और साहित्यिक विरासत से जुड़े प्रामाणिक उत्तर।

कोई अन्य सवाल है? संपर्क करें

महाकवि कालिदास कौन थे और उनका साहित्यिक योगदान क्या है?

महाकवि कालिदास (4th Century CE–5th Century CE) Sanskrit/Classical साहित्य के शीर्ष हस्ताक्षर हैं, जिनकी रचनाओं ने मानवीय संवेदना, जीवन दर्शन और आध्यात्मिक प्रेम को अमर अभिव्यक्ति दी।

महाकवि कालिदास की रचनाओं के मुख्य विषय क्या हैं?

महाकवि कालिदास की रचनाओं के केंद्र में उपमा का अप्रतिम सौन्दर्य, विरह-विकल यक्ष का अलौकिक प्रेम, प्रकृति व मानवीय संवेदना का एकात्म, ऋतुओं का षोडश श्रृंगार, कर्तव्य, धर्म और नियति का दर्शन जैसे विषय हैं, जो हृदयस्पर्शी अभिव्यक्ति और गहरे जीवन-सत्य से परिपूर्ण हैं।

महाकवि कालिदास की शायरी और रचनाओं की मुख्य विशेषता क्या है?

उनकी रचनाएँ मानवीय संवेदनाओं, प्रेम, विरह और गहरे जीवन दर्शन को अत्यंत मार्मिक भाषा में प्रस्तुत करती हैं।

महाकवि कालिदास की सबसे प्रसिद्ध रचनाएँ कौन सी हैं?

इनकी प्रमुख कृतियों में कालजयी शेर, ग़ज़लें और नज़्में शामिल हैं जो आज भी विश्वभर के पाठकों द्वारा पढ़ी जाती हैं।

महाकवि कालिदास का साहित्यिक योगदान और प्रभाव क्या है?

उन्होंने अपनी भाषा शैली और नए उपमानों के माध्यम से आने वाली पीढ़ियों के रचनाकारों को गहराई से प्रेरित किया।

क्या Emotion Hub पर महाकवि कालिदास के शेर कॉपी और शेयर किए जा सकते हैं?

हाँ, Emotion Hub पर आप एक क्लिक में शेर कॉपी कर सकते हैं और सीधे WhatsApp पर शेयर कर सकते हैं।

क्या महाकवि कालिदास के शेरों के एस्थेटिक कार्ड डाउनलोड किए जा सकते हैं?

हाँ, आप 300 DPI वॉलपेपर क्वालिटी में टेक्स्ट के साथ तैयार कार्ड डाउनलोड कर सकते हैं या डिज़ाइन स्टूडियो में कस्टमाइज़ कर सकते हैं।

महाकवि कालिदास का मज़ार या ऐतिहासिक स्थल कहाँ स्थित है?

महाकवि कालिदास की स्मृति में समर्पित स्मारक और ऐतिहासिक स्थल साहित्य प्रेमियों के लिए एक पवित्र धरोहर हैं।

आपके अल्फ़ाज़, आपका अंदाज़

तो फिर देर किस बात की?

कोई पंक्ति चुनिए, उसे अपना अंदाज़ दीजिए और भेज दीजिए। आपका पहला कार्ड बस कुछ टैप दूर है।

अपना कार्ड बनाइए
Advertisement Space (Google AdSense Bottom Responsive Unit)